Przepuklina pachwinowa jest to przemieszczenie zawartości jamy brzusznej - jelit i sieci, czasem jajnika - poza jej obręb poprzez kanał pachwinowy (przepuklina wrodzona, skośna). Zawartość przepukliny pachwinowej otoczona jest workiem przepuklinowym, który jest uwypukleniem otrzewnej.
Najważniejszym zagrożeniem związanym z obecnością przepukliny jest jej uwięzgnięcie. Jest to sytuacja kiedy przemieszczone w obręb przepukliny jelita brzękną, nie dają się odprowadzić do brzucha, dochodzi do zaburzeń ukrwienia i martwicy jelit,a a w konsekwencji zapalenia otrzewnej. Proces ten trwa kilka lub kilkanaście godzin i towarzyszą mu wyraźne objawy, z których najbardziej charakterystyczny jest nieodprowadzalny guz w pachwinie, regularne napadowe bóle brzucha, wymioty. Z tego zagrożenia wynika konieczność leczenia operacyjnego.
Przepuklina pachwinowa jest najczęstszą chorobą chirurgiczną wieku dziecięcego. Kilkakrotnie częściej dotyczy chłopców.  Występuje częściej po stronie prawej. Występowanie obustronne przepuklina jest na tyle częste, że są zwolennicy profilaktycznego zabiegu obustronnego nawet gdy stwierdzamy przepuklinę tylko po jednej stronie. Jest to pogląd uzasadniony, szczególnie u dziewczynek, gdzie zabieg jest prostszy i pozbawiony powikłań. Zdarza się, że pomimo przetrwałego uchyłka pochwowego otrzewnej (który jest potencjalnym workiem przepuklinowym) nie dochodzi do rozwoju pełnoobjawowej przepukliny w wieku dziecięcym. Skośną, czyli wrodzoną przepuklinę pachwinową stwierdza się czasami nawet w wieku podeszłym.
Z punktu widzenia rodziców przepuklina pachwinowa jawi się jako zgrubienie, guz lub wałek w pachwinie, często sięgający do moszny. Ulega powiększeniu przy płaczu lub kaszlu. Okresowo może znikać. Przepuklinę można delikatnie wmasować w obręb jamy brzusznej. Uciskanie znajdujących się w niej jelit daje charakterystyczne wrażenie trzeszczenie spowodowane przemieszczaniem gazów jelitowych.
Właśnie to "trzeszczenie" oraz możliwość odprowadzenia przepukliny pozwalają ją różnicować z wodniakiem jądra i powrózka. W przypadku wodniaka zawartością jest płyn produkowany przez otrzewną. Postępowanie jest tu inne, szczególnie w pierwszym roku życia, kiedy większość wodniaków ulega zanikowi i nie wymaga operacji.
Przepuklina pachwinowa wymaga zawsze planowego leczenia operacyjnego. U najmłodszych niemowląt zabieg należy odroczyć, o ile to możliwe, do ukończenia 3 miesiąca życia. Przepuklina pachwinowa uwięzgła wymaga zabiegu operacyjnego w trybie pilnym w ramach ostrego dyżuru.

LECZENIE OPERACYJNE

PRZEPUKLINA PACHWINOWA, WODNIAK, WNĘTROSTWO - pod względem chirurgicznym są to bardzo podobne zabiegi. Jedynie wnętrostwo może być nieco trudniejsze ze względu na niewystarczającą długość powrózka nasiennego. Zabiegi te trwają 15-30min i wykonywane sa w znieczuleniu ogólnym najczęściej bez intubacji dotchawiczej, z dodatkowym znieczuleniem miejscowym, którego czas działania wynosi ok. 8 godzin. Okres wybudzania trwa do godziny, po tym czasie można dziecko zabrać do domu komfortowym transportem (samochód), gdzie należy mu zapewnić opiekę osób bliskich przez 2 doby. Karmienie doustne można rozpocząć w 2-3 godziny po zabiegu od diety płynnej lekkostrawnej. Po znieczuleniu czasami u niektórych pacjentów mogą wystąpić wymioty, w wyjątkowych przypadkach wymagające nawet podania kroplówki. Leczenie przeciwbólowe ogranicza się do regularnego podawania w pierwszej dobie paracetamolu według zaleceń anestezjologa. Przez 3 dni dziecko powinno być w miarę możliwości unieruchomione, czyli przebywać w łóżeczku. W 5 dobie rodzice samodzielnie usuwają opatrunki. Do kontroli chirurgicznej pacjenci zgłaszają się po 6 tygodniach lub wcześniej w razie wątpliwości co do wyglądu rany. Chorzy operowani z powodu wnętrostwa wymagają usunięcia fiksacji zewnętrznej jądra w 10 dobie po zabiegu (fiksację zewnętrzną stosuję jednak wyjątkowo, tylko w przypadkach gdy jądro sięga moszny pod napięciem).

W CENTERMEDzie procedura związana z zabiegami w trybie jednego dnia przebiega mniej więcej tak:

Przed zabiegiem
Zabiegi odbywają się najczęściej w czwartki po południu. W poprzedzający piątek zapraszam rodziców do CENTERMED-u rano celem pobrania badań przedzabiegowych - typowo morfologii krwi i grupy krwi. Jednocześnie jest to okazja do oswojenia się z miejscem i zadania pytań odnośnie samego zabiegu.
W dzień przed zabiegiem proszę rodziców o kontakt w godzinach popołudniowych celem uściślenia i potwierdzenia godziny zabiegu.

W dniu zabiegu
- rejestracja, przedłożenie skierowania, wypełnienie i podpisanie zgód przedoperacyjnych (ankieta anestezjologiczna, zgoda chirurgiczna) - trwa ok. 15min
- spotkanie z chirurgiem celem przypomnienia sobie istoty schorzenia i ewentualnego wyjaśniania wątpliwości związanych ze zgodą na leczenie chirurgiczne - ok. 5min
- spotkanie z anestezjologiej - omówienie problemów zdrowotnych danego pacjenta mogących wpływać na sposób znieczulenia, omówienie znieczulenia i okresu bezpośrednio po nim - ok. 5min
- następnie jeden z rodziców towarzyszy dziecku w drodze na i na sali operacyjnej. Dziecko jest usypiene drogą wziewną "w ramionach rodzica". Wszelkie bolesne manipulacje  - założenia wejścia dożylnego, znieczulenie miejscowe - wykonywane są później. Trwa to ok. 5min.
- dziecko znieczulone przebywa na sali operacyjnej w zależności od zabiegu 20 do 60min.
- dziecko zostaje przewiezione na salę wybudzeniową gdzie dołączają do niego rodzice.
- wybudzanie ze znieczulenia przebiega różnie. Niektóre dzieci przesypiają kilkadziesiąt minut i budzą się w dobrej formie i samopoczuciu, co najwyżej nieco ospałe. Większość dzieci, szczególnie małych, wybudza się szybko ale są jeszcze pod wpływem leków - splątane, w ograniczonym kontakcie, bardzo rozdrażnione, rozżalone. Jest to normalna sytuacja trwająca do 90min, która nie powinna budzić nadmiernego niepokoju rodziców, a w szczególności obaw rodziców, że dziecko coś boli.
- Po pełnym wybudzeniu, co trwa do 2 godzin, dziecko jest wypisywane do domu - może jechaćc w samochodzie osobowym, nawet w pozycji siedzącej w foteliku.

Po zabiegu
Większość dzieci wymaga podawania leków przeciwbólowych według zaleceń anestezjologa przez dobę po zabiegu (najczęściej jest to Paracetamol).  Jedynie chorzy operowani obustronnie (przepukliny, wodniaki, wnętrostwo) mogą odczuwać dolegliwości dłużej. Jeśli dolegliwości znikły po zabiegu,  a pojawiły się ponownie na przykład w 3 dobie to wymaga to kontroli chirurgicznej (infekcja rany).
Opatrunki rodzice usuwają samodzielnie w 5 dobie - większość ran jest szyta śródskórnie i nie wymaga usuwania szwów. Niewielkie zaczerwienienie, krwiak (siniak) i zgrubienie w okolicy rany są rzeczami normalnymi i ustępują czasami nawet dopiero na przestrzeni tygodni.